Handleiding voor het geven van
een vegetarische workshop of cursus
Je wilt een cursus of workshop vegetarisch koken gaan organiseren. Maar hoe pak je dit nu aan? Bijgaand een handleiding samengesteld door drie ervaringsdeskundigen:
Gabriëlla van Leeuwen, Jenny Egberts en Tina de Vries.
Het begin...
Is het de eerste keer dat je een kookcursus of -workshop wilt geven? Begin dan met een workshop. Dit is een eenmalige activiteit die hooguit 1 dagdeel duurt. Wil je voor het eerst een cursus gaan geven? Houd het dan bij 4 à 5 lessen en plan niet meteen 10 sessies in. Een klein aantal lessen houdt het overzichtelijk en is tegelijkertijd genoeg om meerdere thema’s te behandelen. Ook is het voor cursisten eenvoudiger in te plannen in drukke tijden.
Bedenk goed wat je wilt, wat voor thema je gaat behandelen en waar je de workshop wilt geven. Ook is het belangrijk stil te staan bij de doelgroep. Kies je voor volwassenen, kinderen, specifiek mannen, ouderen, vegetariërs? Hebben de cursisten ervaring of niet? Elke doelgroep vereist een andere aanpak. Anticipeer hierop bij het maken van je plan.
Zet een introductie van jezelf op papier waarin je jezelf voorstelt, uitlegt waarom je een vegetarische kookworkshop geeft en wat voor thema je hanteert. Vraag jezelf af wat je over jezelf, bijvoorbeeld over je achtergrond, kwijt wilt.
Bedenk een naam voor je cursus of workshop. Uit onderzoek blijkt dat namen met de woorden ‘gezellig’, ‘ lekker’ en ‘gezond’ het goed doen, maak hier gebruik van.
Hoe geef je bekendheid aan je workshop of cursus?
Mond tot mond reclame
Het ophangen van posters en het verspreiden van flyers. Zorg dat je een opvallende en aantrekkelijke poster/flyer hebt waar alle benodigde informatie kort en bondig op staat. Bedenk een pakkende kop en houd de poster/flyer overzichtelijk. Gebruik kleur, dit spreekt aan, evenals een duidelijk en groot lettertype. Schrijf een persbericht en stuur dit naar huis-aan-huisbladen en het regionale dagblad. Vooral huis-aan-huisbladen worden goed gelezen en als het bericht wordt geplaatst heb je meteen gratis publiciteit! Een voorbeeld van een persbericht vind je onderaan deze handleiding.
Opbouw en inhoud van de workshop of cursus
Voorbereiding vooraf
Als je een thema hebt bepaald kun je je volledig richten op de recepten. Kies recepten uit die te bereiden zijn in de tijd die je ervoor hebt staan en neem ingrediënten die gemakkelijk te verkrijgen zijn.
Maak de recepten 1 à 2 keer van tevoren zodat je precies weet hoe alles werkt en hoelang je erover doet. Om de recepten zo aantrekkelijk mogelijk te maken, kun je naast smaak ook letten op kleur. Kleurrijke ingrediënten maken het gerecht aantrekkelijker, net als verschillende bereidingswijzen. Wat lichtere recepten hebben vaak de voorkeur boven recepten die veel vet bevatten.
Voorkom plagiaat door altijd bronnen te vermelden als je recepten van internet of uit een kookboek haalt.
Haal de boodschappen bij voorkeur een dag van tevoren. Mocht je iets nodig hebben dat er dan niet is, dan kan het nog besteld worden voor de dag zelf.
Voorbereiding op de dag zelf
Zorg dat je alle recepten gekopieerd hebt.
Check je keukenapparatuur, zoals het gasfornuis en de oven.
Leg de benodigde keukenmaterialen per blok alvast klaar (snijplanken, pannen, messen e.d.). Dit is handig en het staat aangekleed. Zet zoveel mogelijk ingrediënten klaar, dit wordt gewaardeerd en het ziet er aantrekkelijk uit. Geef je de workshop thuis? Dan kun je ook vragen of de deelnemers zelf een snijplank en mes en een eigen keukenschort meenemen.
Zet een kan koffie of thee klaar, dit vormt meteen een ijsbreker. Je kunt ook een vegetarisch ontvangsthapje maken. (Bijvoorbeeld stukjes komkommer met verschillende soorten dipsausjes op soja-basis).
Theorie of praktijk? Waar begin je mee?
Kennismaking
Natuurlijk begin je de eerste les met een kennismaking. Vertel wat over jezelf, de beweegredenen om vegetarisch te eten en om kooklessen te geven. Vraag de deelnemers naar hun motivatie, dan weet je alvast of mensen ervaring hebben met vegetarisch koken. Verzin ook een leuke vraag om de sfeer vast op gang te brengen. Bijvoorbeeld: Wat vind jij het lekkerste vegetarische gerecht? Praten over eten zorgt altijd voor gezelligheid.
Om tafel
Vervolgens kun je beginnen met aan tafel het een en ander te vertellen over het vegetarische onderwerp dat jij behandelt. Bedenk wel dat mensen trek hebben en vooral komen om te eten, wees dus niet te moraliserend. Vervolgens benoem je de recepten die de deelnemers gaan maken en lees je ze samen door. Zeker bij een cursus is het handig om tijdens de eerste les eerst even om tafel te gaan zitten en het verloop van de cursus te bespreken. Daarna ga je met de mensen aan de slag.
Achtergrondinformatie en folders
Ga er altijd vanuit dat de deelnemers weinig (of niets) weten over vegetarisch eten, waardoor je moet zorgen dat je genoeg achtergrondinformatie hebt. Zowel over de beweegredenen om (af en toe) vegetarisch te eten als over de juiste voedingsstoffen en de ingrediënten voor een volwaardige vegetarische maaltijd. Je kunt bijvoorbeeld folders meegeven van dierenbeschermingsorganisaties of de vegetarische schijf van 5 (verkrijgbaar bij de NVB). Want we willen natuurlijk graag dat meer mensen vegetariër worden! Doordat mensen een folder meenemen naar huis, komt het ook niet dwingend over en geef je mensen de kans er rustig eens over te lezen.
Gebruik je informatie uit boeken of van het internet, check dan altijd of je de informatie mag gebruiken en vermeld de bron. Dit geldt ook voor de recepten.
De keuken in
De mensen komen uiteindelijk om te koken en mensen leren het meest door ervaring. Je kunt dus ook meteen met de mensen de keuken in gaan en daar beginnen met een korte uitleg over de recepten en ze meteen laten beginnen. Al kokend kun je je verhaal vertellen en tips geven over het bereiden. Mensen zijn dan vaak meteen ontspannen en daardoor komen bij hun de vragen en verhalen ook makkelijker los. Vervolgens kun je tijdens het eten ook verder door gaan met de gesprekken en je eigen verhaal. Na bijvoorbeeld de warme maaltijd, voor het toetje, kun je vragen hoe het is gegaan met koken, of iemand iets wil toevoegen, en kun je wat vertellen over variaties.
Groepjes en de recepten
Maak groepjes van twee personen. Groepjes van drie kan ook, maar hoe minder personen je in een groepje hebt, hoe meer ze te doen hebben. Zijn de cursisten beginners? Dan kun je de groepjes allemaal hetzelfde gerecht laten maken. Hebben de deelnemers meer ervaring? Dan is het leuker elk groepje iets anders te laten maken. Bijvoorbeeld een groepje maakt het voorgerecht, een groepje het hoofdgerecht en een groepje het nagerecht. Of per groepje een andere vleesvervanger. Daarbij moet je natuurlijk wel kijken naar de bereidingstijd van de gerechten en zorgen dat het niet te veel verschilt. Is een groepje eerder klaar, dan kunnen zij alvast de tafel dekken, wat opruimen en natuurlijk meekijken bij de anderen. Hang bij elk keukenblok het recept. Je kunt van die handige kookboekhouders kopen, dan kun je daar het recept in zetten. Zorg voor een leuke en duidelijke opmaak van het recept. Dat maakt het aantrekkelijk om het te lezen en gebruiken.
De maaltijd
Tijdens de maaltijd kun je de cursisten vragen hoe ze de workshop vonden en of ze tips voor jou hebben die jij bij je volgende workshop weer mee kunt nemen. Geef de mensen aan het einde van de workshop alle recepten mee, bijv. in een leuk mapje met een mooie voorkant erbij.
Kookcursus voor kinderen
Aanpak
Het werken met kinderen vereist een iets andere aanpak dan voor volwassenen. Hieronder een aantal suggesties voor een workshop voor kinderen:
Werk met veilig gereedschap. Gebruik geen grote messen, maar handige schilmesjes of dunschillers. Maak een overzichtelijke indeling in de keuken, zodat je ziet wat de kinderen doen en veiligheid zoveel mogelijk gegarandeerd is.
Bespreek bij de 1e les de hygiëneregels, de manier van werken in een keuken en het werken met keukengereedschappen. Vraag naar wat de kinderen zelf al weten. Op die manier vergroot je hun betrokkenheid.
Maak groepjes en spreek af dat de groepjes zo blijven. Op deze manier leren ze met elkaar samenwerken en hoeven ze niet elke week aan een ander te wennen. Zorg dat elk kind iets te doen heeft. Kinderen willen heel graag zelf leren koken. Groenten wassen en snijden of aardappels schillen vinden ze vaak al leuk om te doen. Kijken hoe een ander het doet, is niet interessant voor een kind.
Stel de recepten stapsgewijs op. Neem ze aan het begin van de les door en geef aan dat de kinderen eerst zelf de recepten moeten lezen voordat ze vragen gaan stellen.
Maak afspraken over wie wat schoonmaakt, maak eventueel een rooster.
Zorg dat je iets achter de hand hebt, zodat de kinderen iets te doen hebben wanneer er qua koken even niets te doen is. Zo kunnen de kinderen de tafel dekken, servetten vouwen en gebruikt keukenmateriaal schoon gaan maken. Het is ook leuk en leerzaam om bijvoorbeeld een quiz met ze te doen over de ingrediënten die je tijdens de workshop gebruikt.
Financiering
Vaste kosten
Huur keuken (andere locatie) of eigen keuken à gas water licht, schoonmaakmiddelen, afschrijvingskosten materiaal. Neem hiervoor een rond bedrag omdat het anders lastig te berekenen is, bijvoorbeeld €20,00 of €30,00 euro per keer.
Variabele kosten
Ingrediënten:
circa. €2,50 euro tot circa €10,00 per persoon per keer.
Organisatiekosten:
kosten voor kopieën van de recepten, voor het maken en printen van flyers en posters, voor een internetsite etc. Hoe meer cursussen je organiseert, des te hoger worden de organisatiekosten, ook overkoepelende, vaste kosten kunnen omhoog gaan.
Prijs berekenen voor deelnemers
Deel de kosten voor 1 cursus door het minimum aantal deelnemers dat je wilt hebben. Hanteer jij bijvoorbeeld 5 deelnemers als minimum? Dan deel je de kosten door 5. Heb je meer deelnemers dan het minimum? Dan genereer je inkomsten. Wil je er sowieso inkomsten uit halen? Dan moet je de prijs per persoon hoger maken dan de balansprijs. Neem ook altijd een post onvoorzien op.
Afhankelijk van jouw eigen inkomsten (uit loon of uitkering), ben je verplicht de cursusopbrengst mee te nemen in de jaarlijkse aangifte. Aangezien elke inkomenssituatie anders is kun je het beste contact opnemen met de Belastingdienst (www.belastingdienst.nl) of de Kamer van Koophandel (www.kamervankoophandel.nl) voor informatie.
Persbericht
Zorg dat je in een persbericht de volgende gegevens opneemt:
Wie?
Wat?
Waar?
Wanneer?
Waarom?
Voorbeeld persbericht:
Cursus Vegetarisch koken
Op donderdag 12 april start een cursus vegetarisch koken met als thema “ Lekker simpel maar volledig”. Deze cursus is speciaal opgezet voor mensen die willen overschakelen van vlees eten naar vegetarisch eten. De cursus wordt gegeven in Wijkcentrum... en bestaat uit 5 lessen van 17.00 tot 22.00 uur. De kosten voor de cursus zijn €70,00 inclusief ingrediënten, koffie en thee en alle recepten. Voor meer informatie kunt u contact opnemen met docente Tina de Vries op telefoonnummer ... of via e-mailadres... .
Wil je meer informatie over hoe jeeen vegetarische kookcursus/workshop geeft?
Neem dan contact op met één van de schrijfsters van deze handleiding:
Gabriëlla van Leeuwen: via de link
www.peuleschilletje.com
Tina de Vries: via de link
www.tinadevries.nl of stuur een mail naar
tinadevries@home.nl.