Minder risico op kanker zonder vlees? Dit onderzoek verrast

Wat als één verandering op je bord je risico op meerdere vormen van kanker kan verlagen?

Een grootschalige internationale analyse, gepubliceerd in de British Journal of Cancer, laat zien dat mensen die vegetarisch eten een minder risico op kanker lijken te hebben. Maar – en dat maakt het verhaal extra interessant – het onderzoek roept óók nieuwe vragen op.

Tot 31% minder risico

De onderzoekers volgden meer dan 1,6 miljoen vleeseters en 63.000 vegetariërs in onder andere het Verenigd Koninkrijk, de Verenigde Staten, Taiwan en India. Wat blijkt?

Vegetariërs hadden gemiddeld:

• 31% minder kans op multipel myeloom (beenmergkanker)
• 29% minder kans op nierkanker
• 21% minder kans op alvleesklierkanker
• 12% minder kans op prostaatkanker
• 9% minder kans op borstkanker

Dat zijn geen kleine verschillen. Sommige van deze kankersoorten behoren tot de meest dodelijke.

Toeval? Leefstijl? Of speelt vleesconsumptie zelf een rol?

Volgens medeonderzoeker Tim Key is het goed mogelijk dat vlees een belangrijke factor is, maar helemaal zeker weten we dat nog niet. Het onderzoek toont verbanden, geen directe oorzaken.

Maar er is ook een keerzijde

Het beeld is niet zwart-wit.

In sommige onderzoeken hadden vegetariërs een iets hoger risico op een zeldzame vorm van slokdarmkanker, terwijl ze juist een lager risico hadden op bijvoorbeeld alvleesklierkanker. Dat hogere risico kan verschillende oorzaken hebben. Denk aan leefstijl, geografische verschillen of een lagere inname van bepaalde voedingsstoffen, zoals eiwitten, riboflavine (vitamine B2) en zink.

Belangrijk om te beseffen: in onderzoek wordt ‘vegetarisch’ vaak gedefinieerd als wat iemand niet eet, zoals vlees of vis. Maar wat er wél op het bord ligt, verschilt sterk. De ene vegetariër eet volop groente, fruit en peulvruchten, de ander meer bewerkte producten. Daarnaast roken vegetariërs gemiddeld minder en drinken ze minder alcohol – factoren die het risico op kanker óók kunnen beïnvloeden.

De studie laat dus verbanden zien, maar bewijst niet dat vegetarisch eten direct kanker voorkomt of veroorzaakt. Dat benadrukt een belangrijke boodschap: plantaardig eten kan gezond zijn – mits het volwaardig en gevarieerd wordt samengesteld.

Wil je meer weten over vleesconsumptie en minder risico op kanker? Lees ons kennisbankartikel hier.

Waarom dit nú relevant is

Op 9 april verschijnt de vernieuwde Schijf van Vijf. Los van de precieze aanbevelingen zien we al langer dat wetenschappelijk onderzoek steeds vaker wijst op de voordelen van een voedingspatroon met meer plantaardige producten, waaronder peulvruchten.

Niet omdat iedereen morgen vegetariër moet worden. Maar omdat een voedingspatroon met minder vlees en meer plantaardige eiwitbronnen gezondheidsvoordelen kan hebben én beter is voor het milieu.

Peulvruchten leveren eiwitten, vezels en belangrijke mineralen. Ze zijn goedkoop, veelzijdig en passen perfect in een modern, duurzaam eetpatroon.

Moeten we dan allemaal stoppen met vlees?

Dit onderzoek bewijst niet dat vlees direct kanker veroorzaakt. Maar het laat wel zien dat mensen die geen vlees eten gemiddeld een lager risico hebben op meerdere kankersoorten.

Misschien zit de winst niet alleen in het schrappen van vlees, maar vooral in wat je ervoor in de plaats zet.

Wissel ’ns Wat!.

• Meer groente
• Meer volkoren
• Meer peulvruchten

Misschien is de echte vraag dus niet: ‘Moet ik vegetariër worden?’
Maar: ‘Kan ik mijn bord slimmer samenstellen?’

Al met kleine, haalbare wissels kun je verschil maken – en mogelijk minder risico op kanker. Bekijk onze tips en ervaar hoe makkelijk het kan zijn.